Anta=C5=ADrimarkigo: HO VE!!! Ekzistas Vikipedia artikolo pri Canadian
Broadcasting Cor****ation en Ido, sed ne en Esperanto!!! Kiu korektos
tion anta=C5=AD ol oni ekrimarkos en CBC?
KaGu:
> Mi =C4=B5us a=C5=ADskultis la programon. Eble mia kapablo kompreni la
ang=
lan
> lingvon estas nesufi=C4=89a kaj mi, pro tio eble ne perceptis, ke la
> programo etoso de la programo estas =C2=A0kontra=C5=AD Esperanto.
Oni povas esti komplete malsamopiniaj pri tia ju=C4=9Do, e=C4=89 se oni
sci=
as la
lingvon perfekte. La=C5=AD mi, ni unuavice povas =C4=9Doji ke aperis tiel
l=
onga
disa=C5=ADdigo el tiel relative granda radiostacio. =C4=9Cojante pri tio,
n=
i
povas demandi nin kio estas lernebla el la intervjuoj kaj eventuale
evitinda en estontaj.
> Mi opinias, ke Humperey Tonkin esprimis sin sincere kaj sen troigoj
> pri Esperanto. =C2=A0Li interalie substrekis ke unu el la kialoj, ke
> Esperanto ne akiris pli grandan uzadon estas, ke lingvostudado ja
> postulas motivigon en iu a=C5=AD alia maniero kaj, ke temas pri
tem****aba
> afero, spite al fakto, ke Esperanto estas relative facila lingvo el
> multaj aspektoj.
Anka=C5=AD la=C5=AD mi. Eble iom hezitema unu a=C5=AD du fojojn, sed tio
po=
vas esti
Brita maniero.
> Due mi estas ege dankema, ke la programgvidanto elektis la internacian
> himnon, kiun kantis homo kun modela prononco de Esperanto. =C2=A0Tiu
kant=
o
> prezentis Esperanton kiel belsona kaj kantebla lingvo. Krom la fakto,
> ke la kantisto prononcis la vortojn klare, la elektita melodio kaj
> teksto donis sencon de "rekono", =C4=89ar multaj homoj konas tiun
tekston
> en sia nacia lingvo.
La politika movado malanta=C5=AD "La Internacio" nuntempe estas tre
malmojosa, beda=C5=ADrinde. Aliflanke, mencii=C4=9Dis la persekutoj de
Hitl=
er,
Stalin kaj Sadam Hussejn, kaj tio donas simpatian impreson. La
disa=C5=ADdigo kiel tuto klasis nin kiel simpatiajn, sed revemajn.
> La prezentado de la esperantlingva filmon "inkubus", el lingva
> vidpunkto, estas la=C5=AD mi malpli bona, =C4=89ar la dialogo ne estas
kl=
are
> a=C5=ADdebla. Mi nur povis identigi kelkajn vortojn je la unua
a=C5=ADsku=
ltado .
La Kanad-devena William Shatner kompreneble estas ege fama en Ameriko.
Tonkin malfacile povis mencii vivantan faman Esperantiston; la
prezentisto Jim Brown do helpis lin. **** eksteraj rilatoj ege utilas
al ni favoraj eldiroj de famaj homoj kiel ekzemple la =C4=B5us mortinta
Bronis=C5=82aw Geremek el Pollando (pri li vidu Vikipedion). En
E=C5=ADrop=
o
estus tute nature mencii lin al intervjuanto, sed kredeble li ne estas
tiel konata en Ameriko.
> Pri la stilo kaj tono de la programgvidanto, kiu intervjuis kaj
> profesoron =C2=A0Humperey Tonkin kaj la lingviston el =C2=A0la
Universita=
to de
> Illinois, mi perceptis lian stilon kiel "mojosA" t.e. =C2=A0moderna,
juna
> stilo.
La=C5=AD mi, =C4=9Di simple estis tute profesia.
> La opinioj de la lingvisto el Illinoi klare estas kontra=C5=AD
Esperanto,
> tamen li havas la rajton esprimi sinan opinion. Sincere, mi ne
> perceptis, ke li diris iajn malverojn pri Esperanto.
Prave. La plej malbona dirita de li estis ke la lingvo estas
"artefarita"; la plej bona, ke =C4=9Di estas "bonega hobio" **** la
interesitoj. Tamen, pli frape estas ke li efektive diris nenion
lingvistikan. Tio povas esti sa=C4=9Da, =C4=89ar kompare al aliaj sciencoj
=
la
lingvistiko trovi=C4=9Das sur terure malalta nivelo. Oni povus atendi ke
lingvistoj interesi=C4=9Du pri la origino de la lingvo kaj la relativa
malsimpleco de diversaj lingvoj, sed tio simple ne okazas inter
lingvistoj kiuj volas esti rigardataj kiel seriozaj. Se iu kura=C4=9Dulo
tamen provas, li balda=C5=AD malkovras ke estas ekstreme malfacile diri
ion
koheran pri la du aferoj. Oni delonge havas la noblan normon ke =C4=89iuj
lingvoj estas samvaloraj, sed da=C5=ADre malfacilegas diri kion tio
signifas teorie kaj praktike. Diskuti la originon de la homa lingvo
e=C4=89
estis strikta tabuo dum pli ol jarcento; nur lastatempe oni komencis
preni la aferon pli serioze.
> Fakto restas, ke spite al uzado dum pli ol 120 jaroj la lingvo ne
> atingis la celon, ke =C4=9Di estu la dua lingvo **** =C4=89iuj.
Neniu lingvo konkuras =C4=9Din en tiu rolo (kun maloftaj esceptoj, kiel
tiu
menciita komence...) . La Angla nuntempe ne minacas fari=C4=9Di la dua
lingvo **** =C4=89iuj, sed unua lingvo **** la unuaranguloj de la mondo kaj
dua **** la duaranguloj.
> La eldiro, ke Esperanto estas hobia projekto =C2=A0ne estas granda
> malvero. =C2=A0Plej kredeble multaj homoj, kiuj uzas Esperanton, faras
ti=
on
> hobie, =C4=89ar fakto restas, ke enspezi ( mongajni ) sufi=C4=89e ****
viv=
teni
> familion per Esperanto estas sufi=C4=89e malofta fenomeno.
La lingvo estas tio kio ebligas al homo havi idealojn. Normale estas
tre malfacile gajni monon per idealo kiu ne estas realigita. **** =C5=9Dan=
=C4=9Di
tiun situacion necesas anta=C5=AD =C4=89io plikonkretigi la Internan
Ideon,=
sed
dum lingvoscienco estas en tiel mizera stato, tio estas malfacila.
> La=C5=AD mi, la provo enkonduki Esperanton kiel oficiala lingvo en EU
est=
as
> riska afero. Se la klopodoj sukcesos, Esperanto vere estos E=C5=ADropeca
> kaj tiam la eldiroj de la lingvisto el Illinoi ja veri=C4=9Dos.
Tiuj provoj ne povas ne havi pozitivan efikon en la cetera mondo, jam
longe anta=C5=AD ol la klopodoj eventuale sukcesos a=C5=AD ne, do tion mi
absolute ne timas. Kiom kaj kion signifas **** la Internacia Lingvo la
fakto ke la radikoj de Esperanto estas plejparte Latinidaj, la
lingvistiko simple ne povas klare diri. =C4=9Ci ne estas sufi=C4=89e
evolui=
nta.
> Ne, la=C5=AD mi Esperanto devas esti tute memstara afero, kiu tamen ne
ha=
vu
> la formon de ia civito kun juraj efikoj je la uzantoj de la lingvo.
> Mi scias, ke oni kutime referencas al Esperantio a=C5=AD Esperantujo,
kia=
m
> oni =C2=A0parolas pri la homoj, kiuj uzas Esperanton.
La historia esti=C4=9Do de la =C5=9Dtato estis rabistaj bandoj kiuj
organiz=
i=C4=9Dis
**** pli bone protekti sin kontra=C5=AD aliaj rabistaj bandoj. Sed =C4=89u
l=
a
homaro devas organizi=C4=9Di kiel rabista bando? Kontra=C5=AD kiu alia
rabi=
sta
bando =C4=9Di devas defendi sin?
> La interna ideo certe logas multajn homojn, tamen, se oni troigas tiun
> aferon =C2=A0kaj postulas, ke =C4=89iu uzanto de Esperanto devas apogi
la
> internan ideon, tio povas esti kontra=C5=ADefika je la disvastigo de
> Esperanto.
Oni devas apogi la internan ideon, =C4=89ar =C4=9Di estas tiel malklare
dif=
inita
ke oni riskas mortpremi =C4=9Din se oni apogas sin mem sur =C4=9Din. Kaj
se=
oni
volas profiti el Esperanto, necesas apogi sin sur la internan ideon.
> Pli grave estas, ke tiuj kiuj uzas Esperanton verkas kaj parolas en
> Esperanto. Ju pli da artikoloj en Esperanto estas troveblaj en la
> reto, kaj ju pli da nacilingvaj gazetoj mencias a=C5=AD donas ekzemplojn
=
de
> Esperanto en skriba formo kaj radiostacioj parole mencias kaj donas
> ekzemplojn de la lingvo per =C2=A0sonrikordoj des pli "=C4=89iutaga" la
l=
ingvo
> i=C4=9Dos.
Oni mem regas sian =C4=89iutagon kaj kiom Esperanto gravu en =C4=9Di. Nia
problemo ne estas ke Esperanto estas artefarita, sed ke =C4=9Di estas
lingvo. Dum la lingvistiko estas tiel subevoluinta, lingvo ne estas
normala=C4=B5o en =C4=89i tiu science orientita mondo. Oni povas klopodadi
=
****
Esperanto, esperante ke tiu idealismo kiun oni sentas forte, sed
obtuze, estas pravigebla per iuj estontaj sciencaj progresoj, sed oni
ne povas vivi tute normale.
> E=C4=89, se informado pri Esperanto estas grava, mi kredas, ke pli grave
> estas, ke oni konvinkas naciajn radiostaciojn dungi =C4=B5urnalistojn,
ki=
uj
> regas Esperanton kaj almena=C5=AD =C2=A0komencas podkasti en la reto
=C4=
=89iutagajn
> naciajn nova=C4=B5ojn en Esperanto. =C2=A0Dum tiaj elsendoj oni nepre
tra=
ktu
> esperantoaran=C4=9Dojn =C2=A0la=C5=AD sia nova=C4=B5a valoro
Ho ne! Kelkajn sciindajn informojn oni povas ricevi Esperantlingve
a=C5=ADskultante Havanon, Pekinon kaj Varsovion, sed tiuj stacioj
=C4=9Dene=
rale
estas _tiel_ tedaj kaj enuigaj. Mi multe preferas privatajn kiel Radio
Verda, Parolu Mondo kaj Varsovia Vento, kie la kunlaborantoj povas
diri precize kio pla=C4=89as al ili.
> La=C5=AD mi Ipernity estas bona iniciativo kiun ja montras alilingvanoj,
=
ke
> Esperanto estas funkcianta lingvo kaj ke oni per tiu lingvo povas
> esprimi siajn opiniojn pri iu ajn temo.
Estas multaj bonaj iniciatoj interrete. La interna ideo de interreto
=C5=9Dajnas tre simila al tiu de Esperanto.
Jens S. Larsen
|
